Greek Reporter: Σαν σήμερα οι Ελληνίδες αποκτούν το δικαίωμα του εκλέγεσθαι

Διαβάστε επίσης

Μετά από πολλές δεκαετίες αγώνων, οι Ελληνίδες τελικά είχαν το δικαίωμα να εκλεγούν στο Κοινοβούλιο στις 28 Μαΐου 1952.

Στη συνέχεια χρειάστηκαν περισσότερα από είκοσι χρόνια για να θεσπιστεί η αρχή της ισότητας των φύλων στο Σύνταγμα του 1975. Σχεδόν εβδομήντα χρόνια αργότερα, μια δικαστής, Κατερίνα Σακελλαροπούλου έγινε η πρώτη γυναίκα Πρόεδρος της Ελλάδας το 2020.

Η Σακελλαροπούλου χαρακτήρισε την υποψηφιότητά της για πενταετή θητεία ως «προς τιμή τόσο της δικαιοσύνης όσο και της νεότερης ελληνικής γυναίκας».

Καταπολέμηση της ισότητας

Η γυναίκα που ξεκίνησε τον αγώνα των ελληνικών γυναικών για να κερδίσουν ίσα δικαιώματα ονομάστηκε η πρώτη φεμινίστρια στη χώρα, Kallirhoe Parren (1861-1940). Ιδρύοντας την πρώτη εφημερίδα για τις γυναίκες, Efimeris ton Kyrion (Women’s Journal) το 1887, η Parren ουσιαστικά ξεκίνησε το φεμινιστικό κίνημα στην Ελλάδα. Η πρώτη ελληνίδα φεμινίστρια συνεργάστηκε στενά με τα ευρωπαϊκά και αμερικανικά γυναικεία κινήματα για ίσα δικαιώματα για τις γυναίκες πολίτες, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος ψήφου.

Πριν από το 1930, η ιδέα της Ελληνικής ψήφου γυναικών χλευάστηκε και στις εφημερίδες της εποχής οι συντάκτες μίλησαν σαρκαστικά ενάντια στο δικαίωμα των γυναικών να ψηφίσουν. Η ιδέα μιας γυναίκας που ψηφίζει θεωρείται επικίνδυνη και πρέπει να αποφευχθεί. Το κύριο επιχείρημα κατά του δικαιώματος ψήφου ήταν ότι οι γυναίκες ήταν υστερικές, παράλογες και απρόβλεπτες όταν είχαν την περίοδο τους και καθώς ο εμμηνορροϊκός κύκλος όλων των ελληνικών γυναικών δεν συμπίπτει, «ποια θα ήταν η ημερομηνία των εκλογών;» όπως έγραψε ένας συντάκτης.

Το 1930, δόθηκε το δικαίωμα ψήφου στις ελληνικές γυναίκες, αλλά υπό δύο προϋποθέσεις: Έπρεπε να είναι άνω των 30 ετών και θα έπρεπε να είχαν τελειώσει το σχολείο. Το τελευταίο ήταν ένα προνόμιο που λίγες γυναίκες είχαν τότε.

Στην υπόλοιπη Ευρώπη, οι γυναίκες στη Φινλανδία είχαν το δικαίωμα ψήφου το 1906, στη Νορβηγία το 1917, στη Γερμανία το 1919, στη Βρετανία το 1928.

Η πρώτη φορά που οι ελληνικές γυναίκες άσκησαν το δικαίωμα ψήφου τους ήταν στις δημοτικές εκλογές της 11ης Φεβρουαρίου 1934. Ωστόσο, στους καταλόγους των ψηφοφόρων στην Αθήνα είχαν καταχωριστεί μόνο 2.655 κυρίες και μόνο 439 από αυτές πήγαν πραγματικά στις εκλογές.

Εκείνη την εποχή, για πολλές γυναίκες ανώτερης κοινωνικής τάξης θεωρήθηκε ανδρείκελο να ψηφίσει. Η εξέχουσα ηθοποιός Μαρίκα Κοτοπούλη δεν ήθελε να ψηφίσει γιατί – όπως έλεγε – η ψήφος ήταν μόνο για άσχημες γυναίκες και εκείνες που δεν ήθελαν να γεννήσουν παιδιά.

Μετά τον Β ‘Παγκόσμιο Πόλεμο και τον Ελληνικό Εμφύλιο Πόλεμο συζητήθηκε ξανά το ζήτημα των δικαιωμάτων των γυναικών. Τέλος, το δικαίωμα όλων των γυναικών να ψηφίσουν στις κοινοβουλευτικές εκλογές και το δικαίωμα εκλογής παραχωρήθηκε στις 28 Μαΐου 1952. Ωστόσο, οι γυναίκες δεν πήγαν στις εκλογές τον Νοέμβριο του ίδιου έτους, επειδή οι κατάλογοι των ψηφοφόρων δεν ενημερώθηκαν.

Το 1953, σε επαναλαμβανόμενες εκλογές στη Θεσσαλονίκη, εκλέχθηκε η πρώτη γυναίκα βουλευτής. Ήταν η Ελένη Σκούρα του κόμματος των Ελληνικών Συναγερμών, η οποία, μαζί με τη Βιρτζίνια Ζάνα του Φιλελεύθερου Κόμματος, ήταν οι πρώτες γυναίκες υποψήφιες για την κοινοβουλευτική θέση.

Στις επόμενες εκλογές στις 19 Φεβρουαρίου 1956, η Λίνα Τσαλδάρη της Εθνικής Ριζοσπαστικής Ένωσης (ERE) και η Βάσω Θανάσεκκου της Δημοκρατικής Ένωσης κατάφεραν να εκλεγούν στη Βουλή.

Η Λίνα Τσαλδάρη έγινε η πρώτη γυναίκα υπουργός που ανέλαβε το Υπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας στην κυβέρνηση Κωνσταντίνου Καραμανλή. Την ίδια χρονιά εξελέγη στην Κέρκυρα η πρώτη γυναίκα δήμαρχος, Μαρία Δεσύλλα.

Το ελληνικό γυναικείο κίνημα πέτυχε τη μεγαλύτερη νίκη του όταν η αρχή της ισότητας των φύλων καθιερώθηκε στο Σύνταγμα του 1975.

Greek Reporter: May 28, 1952: Greek Women Earn the Right to be Elected
Απόδοση: Γιάννης Κουτρουμπής

Παλαιότερα άρθρα: