Η κρίσιμη σημασία των ελληνοαμερικανικών σχέσεων

ellada-ameriki-hpa
Διαβάστε επίσης

Του Ιωάννη Π. Χουντή *

Το think-tank Κέντρο Αστικής Μεταρρύθμισης πραγματοποίησε πριν μία βδομάδα εκδήλωση στην Θεσσαλονίκη, παρουσία της Γεν. Προξένου των ΗΠΑ στην Θεσσαλονίκη, Rebecca Fong εκδήλωση για τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις και το Σχέδιο Μάρσαλ.

Αφορμή αποτέλεσε η συγγραφή ενός σημαντικού πονήματος από τον κ. Αλέξανδρο Κωστόπουλο, υπό τον τίτλο ”Γέφυρες Συνεργασίας: Σχέδιο Μάρσαλ και Ελλάδα”. Πρόκειται για μία αξιέπαινη και αρκετά σημαντική πρωτοβουλία καθώς στην Ελλάδα αντιμετωπίζουμε ένα συλλογικό έλλειμμα ιστορικών γνώσεων ακόμη και για τα πλέον βασικά ιστορικά στοιχεία της πορείας μας -πολλώ δε μάλλον για γεγονότα πολύ σημαντικά αλλά ελάχιστα γνωστά στο ευρύ κοινό. Υπό τούτο το πρίσμα η ανάλυση σε ιστορικό, πολιτικό και οικονομικό επίπεδο του Σχεδίου Μάρσαλ στο βιβλίο του κ.Κωστόπουλου είναι κρίσιμη και αποτελεί μία εξαιρετική βάση για την σημερινή εκδήλωση.

Στην εικόνα αναρχικών που προσπαθούν να γκρεμίσουν το άγαλμα του Προέδρου Τρούμαν στην Αθήνα πριν μία εβδομάδα θα μπορούσαμε να απαντήσουμε με μία καθ΄ υπερβολή διατύπωση: κανονικά σε κάθε κεντρική πλατεία στην Ελλάδα θα έπρεπε να υπάρχει ένα άγαλμα του στρατηγού Μάρσαλ και του Προέδρου Τρούμαν και αρκετές κεντρικές οδοί σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη να φέρουν το όνομά του.

Φυσικά όχι μόνο δεν βλέπουμε κάτι τέτοιο έστω και σε πολύ μικρότερο ποσοστό αλλά διαπιστώνουμε μία παντελή άγνοια την Ελλήνων για το ιστορικό βάθος και την ποιότητα των σχέσεων της Ελλάδος με τις Ηνωμένες Πολιτείες καθώς και για το Σχέδιο Μάρσαλ στην ολότητά του.

Το μέλλον της Ελλάδας στον πυρήνα του δυτικού κόσμου καθορίστηκε πραγματικά την πρώτη εβδομάδα του Ιουνίου του 1947, όταν ο Αμερικανός Υπουργούς Μάρσαλ επ’ αφορμής της αναγόρευσής του σε επίτιμο διδάκτορα του Πανεπιστημίου Harvard ανέλυσε το ”σχέδιο” του για την πολιτική και οικονομική ανοικοδόμηση της Γηραιάς Ηπείρου μετά τον καταστροφικό Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Θα μπορούσαμε να ορίσουμε το σχέδιο ως το πιο επιτυχημένο σύγχρονο πρόγραμμα ξενικής οικονομικής βοήθειας μεγάλης κλίμακος πέρα από τη δεδομένη φύση του ως εργαλείου οικονομικής διπλωματίας των ΗΠΑ. Ήταν ο καθοριστικός προάγγελος μίας καρποφόρας έναρξης της Ευρω-Ατλαντικής συνεργασίας, που οδήγησε -εκτός των άλλων- και στην συγκρότηση του ΝΑΤΟ.

Τελικά, εν τούτοις, λειτούργησε πλήρως το Σχέδιο Μάρσαλ; Ο συγγραφέας αποδίδει το περιορισμένο εύρος της κοινωνικοοικονομικής ανασυγκρότησης σε δύο παράγοντες: στα δομικά προβλήματα της ελληνικής δημόσιας διοίκησης και στις συνέπειες της έντασης που απέρρεε από την εμφυλιοπολεμική συνθήκη. Έτσι, την ίδια στιγμή που στη Δυτική Ευρώπη η δομική προσαρμογή προσανατολιζόταν κυρίως στην βιομηχανική και

οικονομική ομαλοποίηση κι ανάπτυξη, «οι θεμελιώδεις σκοποί βοήθειας προς την Ελλάδα ήταν η θωράκιση της εθνικής ασφάλειας, η συγκράτηση του πληθωρισμού, η επίτευξη οικονομικής σταθερότητας και η κοινωνική ενθάρρυνση για την αντιμετώπιση των κομμουνιστικών πιέσεων» (σελ.76) κόσμο, θέτοντας παράλληλα τις βάσεις για την θεαματική ανάπτυξη των δεκαετιών του ’50 και του ’60.

Παρά την θετική συνεισφορά του Σχεδίου στην Ελλάδα αναπτύχθηκε τις περασμένες αρκετές δεκαετίες ένα ιδεολογικό ρεύμα το οποίο θα μπορούσαμε συνοπτικά να ονομάσουμε ”αντι-αμερικανισμός”. Φυσικά το ρεύμα αυτό σε πολιτιστικό και πολιτικό επίπεδο ανάγεται στις πρώιμες στιγμές του νεοελληνικού κράτους και έχει ως βάση του την αντίθεση στις πολιτικές -κυρίως- της Μεγάλης Βρετανίας, ως προστάτιδας δυνάμεως του νεοσύστατου κρατιδίου.

Φυσικά από εκεί και πέρα ο φανατισμός και οι φαντασιοπληξίες προχώρησαν, έλαβαν σάρκα και οστά και στηρίχθηκαν από την ελληνική κομμουνιστική -και μη- αριστερά. Ποιος ξεχνά τα «λαϊκά δικαστήρια» εναντίον του Προέδρου Κλίντον την δεκαετία του 90, όπου συμμετείχε και ο σημερινός Υπουργός Δικαιοσύνης; Ποιος μπορεί να λησμονήσει τον έντονο αντι-αμερικανισμός του Ανδρέα Παπανδρέου στην πρώτη περίοδο σοσιαλιστικής εξόρμησης του ΠΑΣΟΚ την δεκαετία του 80; Ακόμη και σήμερα, πραγματοποιούνται πορείες από το Κ.Κ.Ε. Ας θυμηθούμε τις σχετικές εικόνες της περασμένης εβδομάδος.

Το στοίχημα, τελικά, αφορά το σήμερα. Αφορά τον δυτικό προσανατολισμό της Ελλάδας σε μία κρίσιμη στιγμή της Ιστορικής της πορείας. Αφορά, επί της ουσίας, την διαμάχη ανάμεσα στις προκαταλήψεις και τις φιλελεύθερες μεταρρυθμίσεις. Σε αυτό το πλαίσιο η ευρωατλαντική συμμαχία πρέπει να ενισχυθεί και η Ελλάδα οφείλει να διαδραματίσει σταθεροποιητικό ρόλο στα Βαλκάνια. Η συνεργασία μας με τις Ηνωμένες Πολιτείες να είναι διαρκής και για αυτό είναι πολύ σημαντική η φετινή Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης με τιμώμενη Χώρα τις Η.Π.Α. Πρέπει οι Έλληνες να καταλάβουν τα οφέλη από την πολυδύναμη συνεργασία με την άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Και να μην παρασύρονται από διάφορες ασυναρτησίες και προπαγάνδες χειρίστου είδους και ποιότητας.

Τελικά θέλουμε να είμαστε κομμάτι και αναπόσπαστο τμήμα της Δύσης ή θέλουμε να χαθούμε στα βάθη της Ανατολής; Θέλουμε να είμαστε το ανατολικότερο άκρο της Ευρώπης ή το δυτικότερο άκρο της Ανατολής; Ας απαντήσει ο καθένας σε αυτό το δίλημμα.

Ο Ιωάννης Π. Χουντής είναι Πρόεδρος του Ινστιτούτου Πολιτικών Μελετών ‘’Κέντρο Αστικής Μεταρρύθμισης’’ (www.keasm.gr) και Κλασικός Φιλόλογος

Παλαιότερα άρθρα:

40 απαντήσεις στο “Η κρίσιμη σημασία των ελληνοαμερικανικών σχέσεων”

  1. I’m impressed, I must say. Really rarely do I encounter a weblog that’s both educative and entertaining, and let me tell you, you have hit the nail for the head. Your concept is outstanding; ab muscles an element that there are not enough folks are speaking intelligently about. I will be delighted we came across this within my search for something relating to this.

  2. I haven’t checked in here for a while because I thought it was getting boring, but the last few posts are good quality so I guess I’ll add you back to my everyday bloglist. You deserve it my friend :)

  3. I¡¦m not certain the place you are getting your information, but great topic. I needs to spend some time learning more or understanding more. Thanks for magnificent information I used to be in search of this information for my mission.

  4. I merely hope to inform you you that I am new to blog posting and very much admired your report. Very possible I am inclined to store your blog post . You undoubtedly have stunning article information. Be Grateful For it for discussing with us all of your internet report

  5. I¡¦ve been exploring for a bit for any high quality articles or weblog posts on this sort of space . Exploring in Yahoo I at last stumbled upon this web site. Reading this information So i¡¦m glad to express that I’ve a very good uncanny feeling I came upon just what I needed. I most surely will make certain to do not forget this web site and give it a look on a relentless basis.

  6. Hiya, I am really glad I’ve found this information. Nowadays bloggers publish just about gossips and web and this is actually frustrating. A good site with interesting content, this is what I need. Thank you for keeping this web site, I’ll be visiting it. Do you do newsletters? Cant find it.

  7. Howdy very nice website!! Guy .. Beautiful .. Wonderful .. I’ll bookmark your web site and take the feeds also…I am satisfied to find a lot of helpful information here within the publish, we’d like work out extra techniques on this regard, thank you for sharing.

  8. Great – I should definitely pronounce, impressed with your website. I had no trouble navigating through all tabs as well as related info ended up being truly simple to do to access. I recently found what I hoped for before you know it in the least. Reasonably unusual. Is likely to appreciate it for those who add forums or anything, web site theme . a tones way for your client to communicate. Excellent task.

  9. What i do not understood is in truth how you are now not actually a lot more well-liked than you might be right now. You are very intelligent. You already know therefore significantly when it comes to this topic, made me in my view consider it from numerous numerous angles. Its like men and women are not fascinated until it¡¦s one thing to accomplish with Woman gaga! Your individual stuffs outstanding. At all times maintain it up!

  10. I am glad for writing to make you be aware of what a really good encounter our daughter went through reading your site. She noticed many issues, which included how it is like to have an ideal helping character to get folks effortlessly fully understand specific multifaceted subject areas. You actually surpassed readers’ expectations. I appreciate you for delivering those beneficial, dependable, informative and also unique thoughts on your topic to Gloria.

  11. I have seen many useful factors on your site about personal computers. However, I’ve the judgment that netbooks are still more or less not powerful sufficiently to be a good selection if you typically do tasks that require a lot of power, such as video editing. But for world wide web surfing, microsoft word processing, and a lot other popular computer functions they are just great, provided you can’t mind the screen size. Appreciate sharing your ideas.

  12. After I initially commented I clicked the -Notify me when new comments are added- checkbox and now every time a comment is added I get 4 emails with the identical comment. Is there any method you’ll be able to take away me from that service? Thanks!

  13. I have seen lots of useful items on your web page about computer systems. However, I’ve the viewpoint that netbooks are still more or less not powerful adequately to be a sensible choice if you often do projects that require a lot of power, just like video enhancing. But for world-wide-web surfing, microsoft word processing, and a lot other common computer functions they are just great, provided you may not mind the small screen size. Appreciate sharing your ideas.

Σχολιάστε